ΜΑΙΡΗ ΑΔΑΜΟΠΟΥΛΟΥ
Το υπόγειο θησαυροφυλάκιο της αρχαίας Μεσσήνης, το κέντρο αγορανομικού ελέγχου της μεγαλύτερης και καλύτερα διατηρημένης ελληνιστικής πόλης στην Ελλάδα, αλλά και ο χαμένος ναός της Αρτέμιδος Λιμνάτιδας είναι τα σημαντικότερα ευρήματα της φετινής ανασκαφικής σοδειάς στην πόλη που έχτισε ο Επαμεινώνδας το 369 π.Χ. και ανασκάπτει από το 1987 ο καθηγητής Αρχαιολογίας Πέτρος Θέμελης. Κανείς δεν μπορούσε να φανταστεί τι κρυβόταν

κάτω από ένα σωρό πέτρες στην καρδιά της αγοράς της πόλης, νοτίως του ναού της «γενάρχισσας» των Μεσσηνίων, Μεσσήνης. Ένας ορθογώνιος υπόγειος θάλαμος διαστάσεων 3Χ3 μ. και αγνώστου προς το παρόν βάθους, που αποτελούσε το θησαυροφυλάκιο της πόλης. Άδειος δυστυχώς σήμερα, καθώς είχε συληθεί ήδη από την αρχαιότητα, κάποτε ήταν γεμάτος με χρυσά και αργυρά νομίσματα, σκεύη από πολύτιμα μέταλλα και λάφυρα πολέμου. Προστατευόταν δε με βαριές λίθινες πλάκες, ενώ το κενό που άφηναν στο κέντρο τους σφραγιζόταν από ένα υπερβολικά ογκώδες καπάκι που ζυγίζει πάνω από δύο τόνους! «Ήταν η μεγαλύτερη ανασκαφική έκπληξη», λέει στα «ΝΕΑ» ο επί 19 χρόνια ανασκαφέας της Μεσσήνης Πέτρος Θέμελης. «Πρόκειται για ένα πολύ σημαντικό οικοδόμημα, που όμοιό του δεν έχει βρεθεί μέχρι στιγμής σε άλλες αρχαίες πόλεις. Δεν βρισκόμαστε ενώπιον ενός θρησκευτικού θησαυρού που φυλασσόταν στον οπισθόναο ενός ναού, όπως συνέβαινε στον Παρθενώνα ή στον ναό του Απόλλωνα στη Δήλο. Μιλάμε για αστικό θησαυρό, για την περιουσία της πόλης». Τοποθετεί μάλιστα την κατασκευή του «Θησαυρού» στην εποχή ανέγερσης των μεγάλων οικοδομημάτων της Αγοράς περί τα τέλη του 4ου ή αρχές του 3ου π.Χ. αι. Δύο ευρήματα - κλειδιά στην ανασύνθεση του παζλ της αρχαίας Μεσσήνης κρύβονταν μερικά μέτρα πιο μακριά, δίπλα στην κολοσσιαία βόρεια στοά της Αγοράς μήκους 186 μ. Είναι τα δύο μεγάλα λίθινα τραπέζια μήκους 1,20 μ. και ύψους έως 90 εκ. με μεγάλες κοιλότητες σκαλισμένες στην επιφάνειά τους που κατέληγαν σε μιαν οπή. Ποιος ήταν ο ρόλος τους; «Χρησιμοποιούνταν για τον έλεγχο των μετρητών πώλησης σιτηρών και καρπών που χρησιμοποιούσαν οι έμποροι και η εύρεσή τους υποδεικνύει την ακριβή θέση του Αγορανομείου», εξηγεί ο κ. Θέμελης. Ο έμπορος όφειλε για παράδειγμα να γεμίσει το δοχείο του ενός χοίνικα που χρησιμοποιούσε για να πουλά καρπούς στους πελάτες του με στάρι και να το ρίξει στην κοιλότητα. Κάτω από την οπή της τράπεζας υπήρχε ένα «κρατικό» δοχείο - μέτρο. Αν το δοχείο του Αγορανομείου γέμιζε, σήμαινε πως εκείνο του εμπόρου ήταν σωστό. Αν όχι, ο έμπορος έκλεβε τους πελάτες του. Οι δύο τράπεζες της Μεσσήνης με τις τέσσερις διαφορετικού μεγέθους κοιλότητες είναι οι πρώτες που αποκαλύφθηκαν και δεν αποκλείεται στο μέλλον να βρεθούν κι άλλες μικρότερων διαστάσεων για τον έλεγχο μέτρησης υγρών.

Χτυπημένος από βανδάλους

 

Το φως του μεσσηνιακού ουρανού, όμως, είδε και πάλι ένας χαμένος μέχρι σήμερα ναός της Αρτέμιδος Λιμνάτιδας στη νότια πλαγιά της Ιθώμης, στη θέση Σπελούζα, λίγο ψηλότερα από το χωριό Μαυρομμάτι και λίγο πιο κάτω από τον ναό του Δία Ιθωμάτα που δεσπόζει στην κορυφή. Ο ιωνικός ναός με τα κορινθιακά κιονόκρανα και τα ενδιαφέροντα ψηφιδωτά από φυσικό βότσαλο σώζει ακόμη στη μέση του σηκού τη βάση του αγάλματος της θεάς. Αν και είχε ανακαλυφθεί ήδη από τον Γάλλο Φίλιππο Λεμπά το 1842, η πυκνή βλάστηση τον είχε «εξαφανίσει» και ουδείς γνώριζε την ακριβή θέση του ναού της Αρτέμιδος Λιμνάτιδας, που είχε πάρει το όνομά της από την ύπαρξη άφθονων πηγών στην περιοχή. Τώρα πλέον είναι προσβάσιμος από ειδικό μονοπάτι και εξακολουθεί να αποκαλύπτει τα μυστικά του καθώς η ανασκαφή συνεχίζεται, ενώ η επιστημονική ομάδα εργάζεται για να αποκαταστήσει τη μορφή του ναού που στο παρελθόν είχε δεχθεί επιθέσεις βανδάλων.

Posted in ΙΣΤΟΡΙΑ - ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΑ Ilias Lucarelli's blog | συνδεθείτε ή εγγραφείτε για να δημοσιεύσετε σχόλια | 2228 reads

Δημοσιεύτηκε από τον/την Ilias Lucarelli στις Τετ, 25/04/2007 - 11:24.